Wat een ongelooflijk mooie roman heeft Lianne Damen geschreven! En garde, gebaseerd op het verbijsterende leven van Chevalier d’Eon, biologisch vooral een man, maar gevoelsmatig een vrouw. Het verhaal, in essentie waar gebeurd, speelt in de tweede helft van de achttiende eeuw en begin van de negentiende. Tegenwoordig zouden we spreken van een transgender, maar in die tijd wist men dat niet, en de hoofdpersoon in kwestie zelf ook niet.
Wat we lezen is het verhaal verteld door haar (hem?) zelf, vanaf het begon toen hij (zij?) op school in Bourgondië in elkaar geslagen werd omdat zij (hij?) niet in het plaatje paste. Dat belette de Franse koning echter niet om hem (haar?) op een diplomatieke missie naar Sint Petersburg in het barbaarse Rusland te sturen. Later volgden episodes in Frankrijk en Engeland.
En door de ogen van deze diplomaat, tevens spion, en beroemd schermer (En garde!) staan we zelf in de wereld van de Verlichting en de Franse revolutie. We ontmoeten niet alleen Lodewijk XV en XVI (die tijdens de revolutie werd onthoofd), Marie Antoinette (ook onthoofd), ook Voltaire vlak voor diens dood, Benjamin Franklin, en wie al niet, zelfs onze eigen Nederlandse Belle van Zuylen.
Wat op mij nog de meeste indruk maakte, is het verschil tussen de wereld zoals die zich voor mannen voordoet, en die voor vrouwen. D’Eon maakte door zijn (haar?) bijzondere natuur beide werelden direct mee, ook het leven op de tweede rang (die voor de Tweede Sekse, zoals Simone de Beauvoir anderhalve eeuw later zou zeggen).
Een groot schrijfster, Lianne Damen. Dat valt na deze tweede prachtige historische roman al wel te concluderen. Categorie Hella Haasse.
Roel van der Veen op LinkedIn